Bilindiği üzere 4/B sistemi, eski adıyla Bağ-Kur sigortası olup kendi nam ve hesabına bağımsız çalışanları kapsamaktadır. Esnaf, sanatkâr, serbest meslek erbabı, şirket ortakları, tarımsal faaliyette bulunanlar ve benzeri gruplar bu kapsamda sigortalı sayılmaktadır.

5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 4/b maddesi kapsamında sigortalı sayılanlar arasında köy ve mahalle muhtarları da yer almaktadır.

5510 sayılı Kanun yürürlüğe girmeden önce muhtarların sigortalılığı, 2108 Sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Kanunu hükümleri çerçevesinde Bağ-Kur tarafından sağlanmaktaydı. Daha sonra 5754 Sayılı Kanun ile yapılan değişiklik sonucunda, 5510 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında sigortalı sayılmayı gerektirecek başka bir çalışması bulunmayan ve herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan gelir veya aylık almayan köy ve mahalle muhtarlarının 4/b kapsamında sigortalı sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

Ancak 4/b sigortalılığının temel unsuru, kişinin kendi nam ve hesabına ticari veya mesleki bir faaliyet yürütmesidir. Köy ve mahalle muhtarları ise;
 • Seçimle iş başına gelen,
 • Kamu hizmeti yürüten,
 • Ticari faaliyet icra etmeyen,
 • Devlet adına görev yapan kamu görevlileridir.

Bu yönüyle muhtarların hukuki statüsü, bağımsız çalışan esnaf veya serbest meslek erbabı ile örtüşmemektedir. Muhtarlık görevi, kamu hizmeti niteliğinde olup sosyal güvenlik bakımından 4/a (hizmet akdiyle çalışanlar) statüsüne daha uygun bir yapı arz etmektedir.

Bu nedenlerle, köy ve mahalle muhtarlarının sigortalılık statüsünün yeniden değerlendirilerek 4/b yerine 4/a kapsamında sigortalı sayılmalarına ilişkin gerekli yasal düzenlemenin yapılmasını saygılarımızla talep ederiz'dedi.